AnkaraMDT, 14 Mart 2026 tarihinde, 1992 yılından beri sürdürdüğü başarılı çalışmalarına bir yenisini daha ekledi. 2 Perdelik Frekans temsilinde, Heyecan ve Son Kalp Atışına Dek adlı koreografik çalışmalar izleyicilerle buluştu.
20 Nisan 2024 tarihinde, AnkaraMDT birincisi 11 Mart 1995 tarihinde yapılmış olan Enternasyonal III’ü sahnelediği zaman, programda Heyecan (Thrill) adlı çalışma da yer almıştı (Çıkıgil, Sanattan Yansımalar 2024). Heyecan’ın koreografı 1980 Kore doğumlu, Dong-Kyu Kim, İstanbulMDT için de 2018 yılında Heyecan’ı, 2022’de de I See You (Seni Görüyorum) çalışmalarını sergilemişti. Dong-Kyu Kim, bu çalışmasında zorluklar karşısında bireyin tek başına değil de diğer bireylerle birlikte ancak bu zorluklara karşı güçlü kalabileceğini vurgulıuyor (Frekans, Ankara Devlet Opera ve Balesi Yayınları,7, 16).
Koreografik çalışmada da bu birlikteliğin gücü dans adımlarıyla görüntüye geliyor. Jiho Jang’ın müziğiyle dansçıların enerjisi hemen dikkati çekiyor. Eser sonuna kadar tempo düşmüyor. Sahnede devamlı bir hareketlilik görülüyor. Ara sıra sesler bile yükseliyor. Her dansçının bütün vücudu, kolları, elleri, bacakları hareket halinde. Zaman zaman kümeleşmeler, zaman zaman topluluktan ayrılmalar müziğin eşliğinde görüntüye geliyor.
Bu çalışmanın ekibi:
Koreograf: Dong Kyu Kim
Müzik: Jiho Jang
Eser sorumlusu: Bürge Kayacan
Kostüm Tasarım: Tülay Şimşek
Işık Tasarım: Bülent Arslan/Ali Gökdemir
Prodüksüyon Asistanı: A. Pelin Köken
Sahne Amiri: Nazlıcan Fırat
Repetitör: Deniz Alp / Özlem Özükan Şensoy (Frekans Program Kitapçığı)
Bu “Heyecan”lı 1.Perde’den sonra Until the Last Heartbeat (Son Kalp Atışına Dek) durağan bir çalışmayı izleyicilere sunuyor. Ancak bu durağanlığın içinde başka bir hareketlilik saklı. Frekans Program Kitapçığı’nda eser için şöyle bir açıklama var: “Dijital çağ için analog bir eser: …Dans eden insanlar için bir tiyatro yapıtı; insanlığın bağ kurmasını, bağının kopmasını, yeniden bağ kurma özlemini oyunbaz ve tutkulu bir bakışla ele alan bir çalışma…” (Frekans Program Kitapçığı 26).
Koreograf Michael Popper, AnkaraMDT’nin kurulduğu yıllardan beri toplulukla çalışmış, hatta onlarla dans etmiş ve dansçılarla güçlü bir bağ kurmuş çok yönlü bir koreograf. Ankara MDT için Şeytan Tüyü, Solo, Daha Anlaşılır bir Dünya için Sanat, Gitme gibi değişik çalışmaları yaratmış. 19 Ekim 1998 tarihinde AnkaraMDT için Ankara’da Alis adlı görsel tiyatro sahnelendiği zaman iki bölümlük (Alis Harikalar Diyarında – Aynanın İçinden), bir dans tiyatrosu izleyicilerle buluşmuş, eserlerin anlatımında tiyatro sanatçıları Meltem Keskin, Cem Emüler dansçılarla bir araya gelmişler (Ankara’da Alis Program Kitapçığı, 1998-99 Sezonu). Popper, İstanbulMDT için de 2014 yılında, Alis Yıldızların Altında adlı bir çalışmayı sahnelemiş.
Eser başlamadan önce, Michael Popper İngilizce olarak çalışma hakkında kısa bilgiler verdi. Bürge Kayacan da başarılı bir çeviri ile Türkçe olarak açıklamaları izleyicilere aktardı.
Michael Popper, Son Kalp Atışına Dek’I izleyiclere yalnızca sunmuyor, izleyicleri de içine çekiyor. Sahnedeki dansçılar, zaman zaman izleyicilerin arasına karışıyor. Opera Sahnesi’nin merdivenlerinden inerek, ön koltukların önünden geçerlerken izleyicilere iyice yakınlaşıyorlar veya sahnenin ön kısmında oturarak yine izleyicilerle buluşuyorlar.
Eser başladığı zaman bir dansçı (Hakan Özenalp) sahneden salona “anne” diye bağırıyor. Sahnede kaybolmuş gibi yürürken yine “anne” diye sesleniyor. Nerdeyse izleyicilerden “efendim evladım” gibi bir yanıt gelecek gibi oluyor (temsil sonunda dansçının izleyiciler arasındaki gerçek annesi sahne arkasına geçerken “evladımı tebrik edeyim” diyerek sanatçıların arasına karıştı). Başka bir dansçı “biraz müzik” diyerek müziği başlattı. Bu yalnız kalmış, korunmasız, her türlü tehlikeye açık birey devamlı arayış içinde. Diğer dansçılar ona karşı pek davetkar davranmıyorlar ama yine de “annesini arayan yalnız birey” bir ara dansçılarla beraber dans edebiliyor ve yüz ifadesinden ne kadar mutlu olduğu anlaşılıyor. Bir ara annesine kavuştuğunu hayal ediyor ve çok geniş bir eteklik içinde birbirlerine iyice sarılmış iki dansçı (sanki annesi ve kendisi) dans ederlerken o onları sahne kenarından izliyor. Popper, eserlerinin sorulara açık olmasını istemiş.
Gerçekten de sahnedeki dansçılar ne anlatmak istiyorlar? Bunlar kim? İzleyicilerin arasına karıştıkları zaman devamlı tekrarladıkları el hareketleriyle ne anlatmak istiyorlar veya ne soruyorlar? Bir ara dansçılar ellerinde yumuşak toplarla sahneye geliyorlar. Ara sıra bu toplar düşüveriyor. Bir dansçı başka bir dansçının toplarını kapıp onları sahipleniyor. Bir bireyin kayıpları bir başkasının kazandıkları mı oluyor? Bu toplar neyi ifade ediyor? Sorular birbirlerini kovalıyor. Dansçılar bu yarattıkları dans tiyatrosunda beden dilleri, baş, kol, el hareketleriyle, sahnedeki yürüyüşleriyle kafalarda beliren sorulara cevap vermek yerine cevapları da izleyicilerin vermelerini bekliyorlar ve dik dik gözlerini kırpmadan izleyicilere bakıyorlar. Bu şekilde bu koreografik çalışma izleyicileri sahneye çeken bir çalışmayı görüntüye getiriyor.
Dansçılar selamlarında bile ellerini izleyicilere uzatarak “bizden sizlere” dercesine soruları izleyicilere göndermiş oluyorlar.
Kullanılan müzikler arasında Johannes Brahms parçalarının yanında Johann Sebastian Bach, Josep Galles, Luigi Boccherini gibi bestecilerin kısa parçaları var. Bir de Otis Blackwell – Joe Cooley’den “Fever parçası (Karaoke Versiyon) ve “Made me a Garment” (Geleneksel Amerikan Folk Müziği) kullanılmış (Frekans Program Kitapçığı,9).
Popper, hayatın ne kadar uzun görünse de aslında kısa olduğunu da, yaşananların çabucak kayıp gittiğini de “dans tiyatrosu” diliyle görüntüye getirmek istiyor. Bunu yaparken de dansçılar izleyicilerle iyice kaynaşıyorlar.
Bu çalışmadaki ekip:
Reji/Koreograf: Michael Popper
Eser Sorumlusu: Bürge Kayacan
Koreograf Asistanı/Repetitör: Aslı Güneş Sümer / Deniz Alp
Sahne tasarım: Aydan Çınar
Işık tasarım: Ali Gökdemir
Prodüksiyon Asistanı: A. Pelin Köken
Sahne Amiri: Nazlıcan Fırat
Frekans temsilinde dans eden sanatçılar:
Asya Canbulat, Başak Selen, Damla Şenses, Deniz Uzuner, Gülşah Koşukçu, İlke Sayıner, Sevgül Eylül Atak, Serap Armağan, Serra Yazıcı, Şeyma Akbay,
Eren Çelebi Kutlu, Hakan Özenalp, Mert Bozkurt, Mustafa Özçelik, Göktürk Arıkan, Özkan Gültekin, Sercenk Yücel, Şuayip Efe Uzun, Zeynel Can Soylu
Demet Gökalp, Michael Popper, Bürge Kayacan
Sonuç olarak, Ankara MDT, başarılı ve etkileyici çalışmalarına bir de iki değişik çalışmadan oluşan Frekans eserini katmış oluyor.
Necla Çıkıgil
21 Mart 2026, Ankara
KAYNAKLAR
Ankara’da Alis: Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü Yayınları, 1998 – 99 Sezonu, Sayı:2, 1 – 20.
Çıkıgil, Necla,
“Modern Dans Topluluğu: Enternasyonal III”, Sanattan Yansımalar, 21 Nisan 2024.
sanattanyansimalar.com/yazarlar/necla-cikigil/modern-dans-topluluğu-enternasyonal-iii/3279/
Frekans: Ankara Devlet Opera ve Balesi Yayınları, 2026 -2027 Sezonu, Sayı: 3, 1-43.
(Sezon bilgisi, 2026 -2027 Kitapçıktaki gibidir)
GÖRSELLERİN KAYNAKLARI
Frekans Temsilinin Fotoları:
operabale.gov.tr/eser/frekans-3288
Hakan Özenalp
Thrill dansçıları
Until the Last Heartbeat dansçıları
Necla Çıkıgil Fotoları:
Demet Gökalp – Michael Popper – Bürge Kayacan
Thrill (Heyecan) dansçıları selam
Sahne arkasında “heyecan” : Popper dansçılar arasında
Sahne arkasında Michael Popper
Until the Last Heartbeat (Son Kalp Atışına Dek) Eller uzatılarak selam
Sanatçılar toplu halde sahne arkasında
Yorumlar
Kalan Karakter: