Brezilya’da Piyano / 13

Brezilya'da Piyano / 13

Kralın 20 Yıl Burs Verdiği Besteci: Henrique Oswald'ın eserlerinin kayıtları halen müzikseverler tarafından aranıyor, alınıyor.

09 Temmuz 2020 - 00:07
Reklam

                             13

Kralın 20 Yıl Burs Verdiği Besteci:       

Henrique Oswald (1852-1931)

Henrique Oswald, Brezilya müzik hayatında kendi neslinin parlayan bestecilerinden biri olmuştur. Rio de Janeiro doğumlu olan Oswald bir yaşına geldiğinde ailesi São Paulo’ya taşındı. İsveç asıllı babası müzikle ilgili ticaret yapmaktaydı. İtalyan olan annesi ise tanınmış bir piyano öğretmeniydi. Oswald’un iyi bir piyanist olması için ailesi tüm koşulları özenle sağlamaya çalışmıştı. 1860 yılında São Paulo’ya yerleşen ünlü orkestra şefi ve piyano eğitmeni Fransız Profesör Gabriel Giraudon’un öğrencisi oldu. 1868 yılında annesi ile beraber İtalya'ya gitti. Bu onun Avrupa'ya ilk gelişiydi. Uzun yıllar Floransa'da yaşayan Oswald, Giuseppe Buonamici (1846-1914) ve Henry Ketten (1848-1883) ile piyano; Reginaldo Grazzini (1848-1907) ile kompozisyon çalıştı. Avrupa kıtasının kültürünü kendi kültürü gibi özümseyebilmiş nadir güney Amerikalı sanatçılardan biri olan Oswald’un bu Avrupalılığı, yıllar sonra ülkesinde problemlere sebep olacak, ulusalcılığın revaçta olduğu Brezilya’da çoğu zaman bir yabancı olarak kabul edilecektir.

1871 yılında Floransa’da, Dante Aliguieri’nin ölümünün 550. yıldönümü vesilesiyle Beatrice Sergisini ziyaret eden Brezilya İmparatoru II. Pedro onuruna bir resital veren Oswald, İmparator’un cömertliği sayesinde uzun süre İtalya’da kalır. Oswald’ın mali zorluklar çektiğini öğrenen II. Pedro, takdir ettiği bu besteciye tam 20 yıl boyunca burs verilmesini emreder. İmparator tarafından gösterilen bu ilgi ilerideki yıllarda onun vatandaşlık seçiminde büyük rol oynar. Oswald İtalyan vatandaşlığını kabul etmeyip Brezilya vatandaşlığında kalır.

Aynı zamanda iyi bir piyanist olan Oswald, ilkine 1896 yılında çıktığı Brezilya turnelerinde yorumladığı kendi eserleriyle eleştirmenlerin dikkatini çekmeye başlar. 1909 yılında Rio de Janeiro’da, Piyano ve Orkestra için Konçerto adlı eserinin galasında hem besteci hem de solist olarak karşımıza çıkar. Onun besteci olarak ne kadar yetenekli olduğunun kanıtlarından birisi de Paris’te Le Figaro gazetesinin düzenlediği ve juride Camille Saint-Saëns, Gabriel Fauré, Louis Diémer (1843-1919) gibi isimlerin bulunduğu piyano müziği yarışmasında elde ettiği büyük başarıdır. Oswald’un Il Neige! (Kar!) adındaki eseri, 600 yarışmacının içinde birinci olur.

1903 yılında, Brezilya Devlet Başkanı Rodrigues Alves tarafından ülkesine dönmesi için davet alan Oswald, bu davete uyar ve ailesini Flo-ransa'da bırakarak Brezilya’ya geri döner. Bir yıl önce ölen Leopoldo Miguez’in yerine Rio de Janeiro Ulusal Müzik Enstitüsü Müdürlüğüne getirilir. Müzikolog Vasco Mariz’a (1921) göre bu görev Oswald için tam bir fiyasko olur. Çünkü “Henrique Oswald’ın mizacı bu tür hassas idari işlere uymamaktadır. Besteci ve piyanist olarak sahip olduğu üstün yetenekleri bu konumda ona yardım etmekte yetersiz kalmaktadır. İhtiyaç duyulan Leopoldo Miguez gibi sert, demir bir yumruktur”.1 Bu esnada Oswald’ın Avrupalılığı da başına dert olmaya başlamıştır. Brezilyalı müzikolog Corrêa de Azevedo o günleri şöyle anlatmaktadır: “Henrique Oswald’ın gelişiyle Enstitü'de büyük bir hoşnutsuzluk baş gösterdi. Herkes onu bir yabancı olarak görüyor ve Brezilya’nın müzik hayatında kendine yer edinemeyeceğini düşünü-yordu2. Bütün zorluklara rağmen görevini üç yıl sürdürebilen Oswald’ın ardından müdürlüğe atanan Alberto Nepomuceno (1864-1920) bu görevi on yıl süreyle ve büyük bir başarıyla yapar.