Henüz bitmemiş olsa da, yarısına geldiğimiz Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrası 2025-2026 sezon konserlerinin en güzellerinden birini geçtiğimiz günlerin birinde, haftalık konserde dinleme fırsatını yakaladık. Kişisel düşünce elbette bu. Ama biraz merak, biraz heyecanla beklediğimiz Dmitro Udovişenko’nun konseri hayal kırıklığı yaratmadı.
Haftalık konserin solisti Udovişenko 26 yaşında Ukrayna’lı bir kemancı. Çok sayıda uluslararası keman yarışması birinciliğini kazanmış. En son 2024 yılında en prestijli uluslararası yarışmalardan Kraliçe Elisabeth Yarışmasında Birincilik Ödülünü elde etmiş. Şef Alessandro Cedrone yönetimindeki Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrasıyla Dmitri Şostakoviç’in La minör 1. Keman Konçertosu’nu seslendirdiler. Şostakoviç’in Türkiye yolculuğunda (1935) tanıştığı ve daha sonra da dostlukları gelişen ünlü kemancı David Oystrah için 1946 yılında başlayıp, 1947 yılında bitirdiği Keman Konçertosu her biri ayrı başlık taşıyan dört bölümlü bir yapıt. Çok güzel, hayli güç, icracıya adeta nefes aldırmayan bir eser. Udovişenko tok, renkli, bir o kadar da sıcak sesli 1769 Guadagnini ( “Ex Kingman”) kemanıyla dinleyicileri hayran bıraktı. Orkestra konçerto boyunca soliste arka planda eşlik etti, öne çıkmadı; solist sanki Orkestra’nın üstünden çalıyormuş izlenimi verdi; hiçbir aşamada tamamlayıcılığa, uyuma teslim olmadı. Keman repertuvarının en etkileyici, dokunaklı sayfalarından sayılabilecek Passacaglia’da (3. Bölüm) solist hem teknik ustalığını gösterdi; hem de duygusallığını.
Bu bölümün sonunda yer alan upuzun kadansta virtüozluğuyla nefes kesti. Uzun alkışlar sonunda, Dmitro Udovişenko bis parçası olarak Bartòk’un solo Keman için Sonat’ının 2. Bölümü, Füg’ü çok güzel icra ederek, dinleyicileri doğrusu hayran bıraktı.
Türkiye’nin yaşadığı en büyük doğal afetlerden birinin yıldönümünde, 6 Şubat’ta verilen konserin ilk eseri Norveçlı besteci Edvard Grieg’in, 1 No.lu Peer Gynt (Per Günt okunur) Süiti’nin ikinci bölümünü teşkil eden Åse’nin Ölümü idi. Depremde hayatını kaybedenlerin anılmaya çalışıldığı bir dakikalık saygı duruşundan sonra gelen bu hüzünlü eser iyi bir seçim olmuştu. Norveçli yazar Henrik Ibsen’in 1867 yılında yazdığı Peer Gynt oyunu için besteci Grieg’e sipariş ettiği sahne müziğinden daha sonraları Grieg iki Süit düzenlemiş ve ortaya bestecinin en iyi tanınan eserlerinden Op. 46 1.Süiti (1888) ve Op. 55, 2. Süiti (1893) çıkmış. Åse’nin Ölümü 1. Süitin ikinci bölümünü teşkil eder.
Åse Peer Gynt’ün dul annesidir ve Peer’in kollarında ölür. Surdinli yaylı çalgılardan oluşan orkestranın orta hızda, hatta oldukça ağır tempoda, piano, pianissimo nüanslarla dolu, adeta sessizlikte sonlandırdığı hüzünlü bir eser Åse’nin Ölümü. Alessandro Cedrone yönetimindeki CSO hüznü yaşattı; hatta acıyı hissettirdi, çok güzel bir icra çıktı ortaya.
Alessandro Cedrone’yi Ankaralılar iyi tanır. İtalya’da koro şefliği, orkestra şefliği, kompozisyon ve keman eğitimi alan Cedrone, Ankara Opera ve Balesi’nde koro şefi, orkestra şefi, Genel Müzik Direktörlüğü yapmış; çok sayıda opera yönetmiş bir Şef. Halen Teramo’da İtalya’nın en eski müzik enstitülerinden biri olan Gaetano Braga Konservatuarında profesör olarak görev yaptığını konser kitapçığından öğreniyoruz. Programın son eseri Pyotr İlyiç Çaykovski’nin Mi minör 5.Senfonisiydi. Şef Alessandro Cedrone büyük Rus bestecinin en çok çalınan ve sevilen eserlerinden, aynı zamanda repertuvarın temel taşlarından olan Senfoniyi, yazısına birebir bağlı kalarak, dramatikleşmeden, kişiselleştirmeden ama güzel sese üstünlük tanıyarak yönetti. Üflemeli çalgılardan (korno, klarinet, obua, fagot) gelen temiz, aynı zamanda dokunaklı tınılar; bu çalgıların yaylılarla olan diyaloğu etkileyiciydi. 2. Bölümde (Andante cantabile, con alcuna licenza) yaylıların kısa bir girişinden sonra kornonun ana melodiyi çalışı, daha sonra klarinetle buluşmaları; obuaya teslim edilen ikinci temaya kornonun cevap vermesi, aynı temanın keman ve viyolalar tarafından devralınışı ve bunun gibi, çalgıların Orkestra içindeki önemini öne çıkartan bölümler ve bunun gibi pasajlar dinleyicinin dikkatinden kaçmadı. Başarılı bir icraydı.
AYŞE ÖKTEM
11 Şubat 2026, Ankara
Yorumlar
Kalan Karakter: