Babalı kızlı şiirler...
Reklam
  • Reklam
MİNA TANSEL

MİNA TANSEL

Köşe Kapmaca

Babalı kızlı şiirler...

23 Şubat 2015 - 00:05 - Güncelleme: 23 Şubat 2015 - 00:45

 

Böylesi günlerde şiir kapıyor köşeyi.

Babanın kızına bakışı, kızın kendine ve erkeğe bakışını nasıl etkilemez?

Çok övündüğümüz Osmanlı’da bir tek ayrıcalıklı kadın kesimi var: padişah kızları… Ayrıcalıklı konumlarının en önemli kanıtı da kocalarının tek karıları olmaları... Çok eşliliğin hüküm sürdüğü Osmanlı topraklarında padişah kızıyla evlenen, saraya damat olan kişi, daha önce evliyse karılarını boşamak, daha sonra da başka evlilik yapmamak zorundaydı. Kadınlarla ilişki biçimi bilinen padişahlar, kadınların yaşadıklarını kızlarına yaşatmamayı böylece güvence altına almak istemişlerdi belki. 19. yüzyıl sonlarında tek eşliliğin yaygınlaştığı dönemde de padişah kızları yine birkaç adım öndeydiler: kendi eşlerini kendileri seçiyorlardı.

Peki, padişahlığı kendi eviyle sınırlı babanın davranışı nasıl etkiler kızını? Gülsüm Cengiz’in kapsamlı ve ödüllü araştırması “Kadınlar için Söylenmiştir”den seçtim aşağıdaki dizeleri:

Suna Aras’ın Kadın Denince Aklıma şiiri şu dizelerle başlıyor:

Ne zaman ağzımı açsam

Sözümü kapatıp yutan

Bir bakış fırlatırdı babam.

 

Biz ne kadar biziz ne kadar onlar?

Ne kadar kendimiz olabildik ki?

(…..)”

Melek Özlem Sezer de “Geçkin Kızın Yaşadığı Evde: Menteşeler” şiirinin bir bölümünde şöyle diyor:

“(…)

Çocuktum,

Ablamla sobalı ev kardeşleri için

Birbirine sığınmaya ayrılan

Tek kişilik çift yatakta

Çok güldüğümüzde, döverdi beni

Uykusu bölünen babam

Ve hâlâ çoktan çıkıp gitmiş olduğum odalarda

Kilit seslerini işitiyorum, ama hâlâ, işte hâlâ

Konuşulmayan bir ahlâkın bakışlardaki beyitleri

Küçük kız, kalçasında sokaktan kalan tırpan izleri

Çok bıyıklı adamlar, öğretmenler, okul muavinleri

Jilet kesikleri evin masumluğunu korumak için suskun

Amcalar bilir elbet, ben nasıl bir söyleme’den geldim

Bilir ve masumluk konuşmaz ev içlerinde Çerkesliğin

Hepsi: babamın bakkaldan umduğu saygı için

(…)”

İki “kız” şiiri ise bir baba şairin son şiir kitabından… Sina Akyol’un “Salyangoz İlmi” kitabından “Kız Vermek” ile “Dört Çığlık”:

Kız Vermek

I

Çillerini anlatsaydım

katmerli güller

açardı bahçenizde.

II

Alıp gitti

çillerini

bebeğine

götürdü.

III

Akşam olsun,

sofrasını kuracak;

ilk yemeği

babasının

ciğeri.

 

Dört Çığlık

I

Kızım nerede_

diye sordum, içime.

Çıt, dedi içim.

II

Kızım uzakta_

diye vursam uzağı

döner mi kurşun?

III

Çilleri kadim_

kızımı, ben ne yaptım..

uğurladım.

IV

Gayret; çiviye_

çekiç vurdum; mor yazsın

diye parmağım.”

Şairin söylediği yerde “sükût altındır”.

Bu yazı 3095 defa okunmuştur .

Son Yazılar